Fazil Mustafa: “Yanlış izahlar İslam cəmiyyətlərini elmi tərəqqidən geri salıb”

Fazil Mustafa: “Yanlış izahlar İslam cəmiyyətlərini elmi tərəqqidən geri salıb”
22.10.2025 12:22 Cəmiyyət

“Bəzi anlayışların yanlış izahı nəticəsində İslam cəmiyyətləri əsrlər boyu elmi tərəqqidən geri qalıb”.

TodayPress TV xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin İctimai birliklər və dini qurumlar komitəsinin sədri, millət vəkili Fazil Mustafa “Müasir din təhsili modelləri: mənəvi dəyərlər və qlobal çağırışlar kontekstində” beynəlxalq simpoziumunun açılış mərasimində deyib. 

O, Qərb elmi ilə İslam dünyası elmini müqayisə edib:

“Faydasız elm” deyilən nədir? Hansı elm faydasız sayılır və bunu kim müəyyən edə bilər? Bu anlayışın yanlış izahı nəticəsində əsrlər boyu İslam cəmiyyətləri elmi tərəqqidən geri qalıb. Məsələn, Osmanlı dövründə uçuş cəhdi cəmiyyət tərəfindən ciddi qarşılanmadı. Ona görə də bu gün İslam coğrafiyasında kosmos araşdırmaları sahəsində özünü təsdiq edən alim və ya astronavt demək olar ki, yoxdur. Əvəzində isə Qərb elmi biliklərdən istifadə edərək inkişaf edib və bu sahədə hegemon mövqe qazanıb.

Buna görə də təhsilin dini-mədəniyyət modeli hər hansı mədəniyyətin təsiri altında və ya o mədəniyyətin nümunəsinə əsaslanaraq qurulmamalıdır. Bu, yanlış tezis doğurar. Bu istiqamətdə ən geniş və sistemli model Malayziya İslam Universiteti tərəfindən tətbiq olunub. Onların əsas ideyası “bilginin islamlaşdırılması” konsepsiyası idi. Lakin bilik nə islamlaşdırıla, nə də “istifadələşdirilə” bilər — bilik öz mahiyyətində neytraldır. Əsas məsələ onun insan və cəmiyyət üçün necə istifadə olunduğudur”.

Millət vəkili əlavə edib ki, dünyəvi dövlətin dindarlar və dini inanclar baxımından öyrənilməsinə daha çox diqqət yetirməliyik:

“Çünki dinin ən səmərəli və harmonik şəkildə yaşandığı ölkələr dünyəvi dövlət prinsipləri üzərində qurulur. Bu modeli yalnız idarəetmə nümunəsi kimi təqdim etməklə kifayətlənməməli, eyni zamanda dindarların da ona inamını təmin etməliyik. Belə müzakirələr islam, xristian, yəhudi və digər dinlərin nümayəndələri tərəfindən aparıldıqda, doğru və effektiv modelin müəyyənləşdirilməsinə imkan yaradacaq”.

Qiymət Mahir

TodayPress TV

XƏBƏR LENTİ
05 IYUN 2026
Ebola ilə mübarizə üçün 518 milyon dollar ayrılacaq 20:34 CENTCOM: 129 kommersiya gəmisi marşrutunu dəyişdi 20:00 Bu ərazilərdə qaz olmayacaq 20:29 Putin: "Ukraynaya qarşı hədəflərimiz dəyişməz olaraq qalır" 20:07 "İnşaatçılar əllərində pulemyot yox, alət tutsunlar" – Belarus liderindən sülh mesajı 20:30 İranda güclü zəlzələ baş verdi 20:23 Avropa Liqası: Azərbaycanın qadın voleybol millisi İsveçə uduzdu 20:18 Putin Zelenski ilə görüşü rədd etdi: "Bizə hücumu dayandırmaq yox, real razılaşmalar lazımdır" 20:12 “Regional gərginlik yaratmağa hesablanıb” – MEDİA-dan Azərbaycanla bağlı iddialara etiraz 20:13 Azərbaycan millisi Macarıstana məğlub oldu 20:04 Livanda ölənlərin sayı 3 558 nəfərə çatdı 19:48 ABŞ Hind okeanında daha bir neft tankerini ələ keçirdi 19:40 Finlandiyada NATO-nun yeni quru qüvvələri yaradılır 19:08 Avropa Çempionatında qızıl medal qazanan millimiz Vətəndə! 19:21 Milli Məclisdən "CNN"ə ETİRAZ: Əsassız iddialarınızı sübut edin! 19:18 Portuqaliya Prezidenti İlham Əliyevi təbrik etdi 19:13 Azərbaycanda sosial şəbəkələr üçün yeni cərimələr tətbiq olunur 18:58 Bütün ambulans parkları yenilənir 18:33 3 Avropa lideri Ukrayna böhranını müzakirə edəcək 18:21 Tehrandan dünyaya çağırış: 17 zərbə dalğası.. 18:13 Almaniya XİN xəbərdarlıq etdi: Küveyt və Bəhreynə səfər etməyin! 18:05 18 yaşlı Yamal La Liqanı fəth etdi: mövsümün ən yaxşısı seçildi 17:58 Bakıxanovda yaşayış binası yanır 17:54 Bakı Zooloji Parkında Amur pələngi balaları dünyaya gəldi 17:49 Taşdemir dönəmi başa çatdı: klubdan rəsmi açıqlama! 17:31 Bütün Xəbərlər